Een bijzondere kopie van de Woordentas van Guido Gezelle komt naar zijn geboortestad Brugge. De Woordentas, erkend als Vlaams Topstuk, werd op initiatief van de Koninklijke Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde tussen 1900 en 1901 door gedetineerden in de gevangenis van Gent overgeschreven. De zogenaamde gevangeniskopie schenkt het Leidense Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) nu aan Stad Brugge, zodat ze samen met het origineel kan worden bewaard in het Guido Gezellearchief van de Openbare Bibliotheek.
Een woordenboek der Nederlandse taal
Gezelles Woordentas ontstond uit zijn droom om een woordenboek van de Vlaamse taal samen te stellen. Daarom was hij Vlaamse woorden en taalkundige excerpten gaan verzamelen op tienduizenden fiches. In 1898 stelde hij, als lid van de KANTL, die fiches op verzoek van de Woordenboekcommissie ter beschikking van het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT). Na zijn overlijden in 1899 claimden de erven van Gezelle echter de teruggave van die verzameling. De studie van de Woordentas dreigde daarmee helemaal stil te vallen.
Om zelf nog een kopie te kunnen bewaren van die taalkundige schat, nam de KANTL in 1900 het initiatief om de verzameling te laten overschrijven door gedetineerden in de Gentse gevangenis, tegen 2,50 frank per duizend fiches. Sommige gevangenen lieten tijdens het overschrijven stiekem persoonlijke notities achter over het harde leven, de eenzaamheid en de zwaarte van hun straf in de gevangenis. 'Encore 10 mois et 10 jours pour un malheureux prisonnier', schreef er een, 'pour avoir dit que le Bourgmestre Γ©tait un V[oyou].'
Het kopieerwerk was vaak slordig, maar werd een jaar later al afgerond, waarna het terechtkwam bij het πππ in Leiden. De Academie leverde daarmee een fundamentele bijdrage aan de samenstelling van het Woordenboek der Nederlandsche Taal, dat uitgroeide tot een historisch woordenboek van 50.000 bladzijden in 43 banden, waarvan de redactie liep van 1864 tot 2001.
Nu is de befaamde gevangeniskopie door het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) overgeheveld naar de Openbare Bibliotheek Brugge, om daar samen met het origineel bewaard te worden.